Parodia leninghausii

Sarı Kule Kaktüsü

Genel bakış

Parodia leninghausii, kaktüs severler arasında muazzam altın sarısı dikenleri ve sütunsu büyüme formuyla tanınan, oldukça popüler bir kaktüs türüdür. Halk arasında "Altın Top" veya "Sarı Kule Kaktüsü" olarak da adlandırılır. İç mekanlarda ve sukulent koleksiyonlarında estetik görünümü ve dayanıklılığı nedeniyle sıkça tercih edilir 1.

Sınıflandırma ve adlandırma

Cactaceae (Kaktüsgiller) familyasına ait olan bu tür, ilk olarak Karl Moritz Schumann tarafından tanımlanmıştır. Tür adı, Alman kökenli Brezilyalı kaktüs toplayıcısı Guillermo Leninghaus'un anısına verilmiştir. Sinonimleri arasında Eriocactus leninghausii ve Notocactus leninghausii yer almaktadır 2.

Doğal yayılış ve habitat

Bu tür, Güney Amerika'da, özellikle Brezilya'nın güneyindeki Rio Grande do Sul eyaletine endemiktir. Genellikle deniz seviyesinden 300 ila 1300 metre yükseklikteki dik kayalık yamaçlarda ve çam ormanlarının açıklıklarında yetişir. Doğal yaşam alanlarının tarım faaliyetleri nedeniyle tahrip olması sonucu IUCN Kırmızı Listesi'nde Tehlike Altında (EN) olarak sınıflandırılmıştır 1.

Görünüm

Gençken küre şeklinde olan gövde, yaşlandıkça sütunsu bir hal alır ve boyu 1 metreye kadar ulaşabilir. Gövde çapı 10-12 cm civarındadır. Gövde üzerinde 30'dan fazla belirgin dilim (kaburga) bulunur. Altın sarısı, yumuşak dokulu ve batıcı olmayan yoğun dikenleri bitkiye göz alıcı bir parlaklık kazandırır. Tepesinde hafif eğik bir büyüme noktası vardır. Yaz aylarında tepesinde 5 cm çapında, ipeksi parlaklığa sahip sarı çiçekler açar 2.

Kültürde bakım

Bol miktarda parlak, dolaylı ışık veya filtrelenmiş güneş ışığı ister. Doğrudan yakıcı öğle güneşinden korunmalıdır. Geçirgenliği son derece yüksek, pomza ve kum karışımlı kaktüs topraklarında sağlıklı gelişir. Yazın toprak tamamen kurudukça sulanmalı, kışın ise neredeyse tamamen kuru bırakılmalıdır. Kısa süreli hafif donlara karşı dirençlidir ancak kuru kalması şarttır 3.

Sık görülen bakım hataları

Aşırı sulama ve drenajı yetersiz saksı kullanımı, kök ve gövde çürümesine yol açan en yaygın hatadır. Ayrıca yetersiz ışık aldığında bitki ince ve soluk bir formda uzayarak estetik görünümünü kaybeder (etiyolasyon).

Kaynaklar

  1. IUCN Red List of Threatened Species: Parodia leninghausii assessment.
  2. Anderson, E. F. (2001). The Cactus Family. Timber Press.
  3. Hunt, D. (2006). The New Cactus Lexicon. DH Books.
Işık

Parlak Dolaylı Işık

Bol miktarda parlak, filtrelenmiş güneş ışığı ister; yetersiz ışıkta gövdesi incelir.

Sulama

10-30 Gün

Büyüme döneminde toprak tamamen kuruyunca sulayın; kış boyunca neredeyse hiç sulamayın.

Toprak

İyi drenajlı, pomzalı ve kumlu kaktüs karışımı

Su biriktirmeyen, bol gözenekli, kum ve pomza ağırlıklı kaktüs toprağı kullanın.

Güvenlik

Evcil Hayvan Dostu

Dikenleri ince ve nispeten yumuşak olsa da batabilir; toksik değildir, evcil hayvanlar için güvenlidir.

Zorluk

Kolay

Yeni başlayanlar için mükemmel bir tercihtir; aşırı sulamadan kaçınıldığı sürece çok dayanıklıdır.

Anavatan

Brezilya

Güney Brezilya'nın Rio Grande do Sul bölgesindeki dik kaya yamaçlarında ve tepelik arazilerde, genellikle çam ormanlarının sınırlarında doğal olarak yayılış gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Parodia leninghausii evde ne kadar hızlı büyür?
Yavaş ila orta hızda büyüyen bir kaktüstür. Gençken küre formundadır, sütun şeklini alması ve 1 metre boyuna ulaşması uzun yıllar alır.
Sarı Kule Kaktüsü evcil hayvanlar için zehirli midir?
Hayır, toksik değildir. Kediler ve köpekler için güvenlidir. Ancak üzerindeki ince sarı dikenlerin batmaması için evcil hayvanlardan uzak tutulması önerilir.
Çiçek açması için ne yapmalıyım?
Bitkinin çiçek açması için olgunlaşması (genellikle 15-20 cm boya ulaşması) ve kışın soğuk (10°C civarı) ve kuru bir ortamda dinlendirilmesi gerekir.
Sarı Kule Kaktüsü'nü ne sıklıkla sulamalıyım?
Yaz aylarında toprağı tamamen kuruduğunda (yaklaşık 10 günde bir) derinlemesine sulayın. Kış uykusu döneminde ise ayda bir veya hiç sulamayın.
Doğrudan güneş ışığı almalı mıdır?
Filtrelenmiş parlak ışığı sever. Çok sert, doğrudan öğle güneşi gövdede yanıklara yol açabilir; bu nedenle tül arkası güneş en idealidir.
Kaktüsümün tepesi neden güneşe doğru eğiliyor?
Bu türün doğal bir özelliğidir. Gövde ucu ışığı takip etmek için güneşe doğru eğilir. Saksıyı düzenli çevirerek bunu dengeleyebilirsiniz.
Hangi saksı tipini ve toprağını tercih etmeliyim?
Altında mutlaka tahliye delikleri olan kil saksıları tercih edin. Toprak olarak bol pomza, kum ve perlit içeren kaktüs karışımları kullanılmalıdır.
Kışın kaktüsümü dışarıda bırakabilir miyim?
Toprağı tamamen kuru olmak şartıyla kısa süreliğine -4°C dereceye kadar dayanabilir. Ancak don riski olan bölgelerde kışın içeri alınmalıdır.
Kaktüsümün tabanı kahverengileşiyor, ne yapmalıyım?
Eğer taban sertse bu doğal odunlaşmadır (mantarlaşma). Ancak yumuşak ve yapışkansa aşırı sulamadan kaynaklı kök çürümesidir; sulamayı acilen kesin.
Gübreleme yapmalı mıyım?
İlkbahar ve yaz aylarında, büyüme döneminde ayda bir kez yarı yarıya sulandırılmış kaktüs gübresi verebilirsiniz. Sonbahar ve kışın gübrelemeyin.